Van Uitgeverij Aspekt mocht ik dit boek recenseren. Ik wil ze daar hartelijk voor danken.
Subtitels:
(1946-1949)
Jan Boonstra
Waar gaat het boek over?
“Herstel van recht en veiligheid en vernieuwing in vrij overleg”. Dit was de nobele opdracht van Hare Majesteit in 1946 aan de meer dan honderdduizend jongemannen die al dan niet vrijwillig naar Nederlands-Indië (het huidige Indonesië) werden uitgezonden. Veel van ‘onze jongens’ geloofden in de mooie woorden van Hare Majesteit, maar de Nederlandse politiek anno 1946 bleek een heel ander doel met Indonesië te hebben. Een doel dat zo goed als zeker in het verlengde lag van het verleden. Dat verleden werd vooral gekenmerkt door eeuwenlange koloniale repressie waarin juist géén ruimte was voor ‘recht en veiligheid’, laat staan voor ‘vernieuwing in vrij overleg.’ De dienstplichtige infanteriesoldaat Jan Boonstra was één van hen. Het dagboek dat hij gedurende zijn verblijf bijhield, biedt ons nu, 75 jaar na dato, een persoonlijke inkijk in een deel van hun missie. Ondanks de weerstand van Jan Boonstra om uitgezonden te worden naar Indonesië wordt ook hij gedurende deze escalerende strijd steeds fanatieker. Aangevoerd door een meedogenloze luitenant, laat hij zich meeslepen in een smerige guerrillaoorlog. En terwijl hij, net als veel van zijn medesoldaten, fysiek en psychisch bijna bezwijkt, blijft hij tot bijna aan het eind van zijn missie trouw aan alle opdrachten. Maar, met het einde van een bloedige strijd in zicht, komen ook de vele frustraties naar boven. Om dit beeld completer te maken heeft Wil Boonstra, zoon van deze infanteriesoldaat, het dagboek verder aangevuld met gegevens over de nationale en internationale politieke ontwikkelingen. Evident is in ieder geval het gegeven dat deze jongens een oorlog werden binnen gerommeld. Een waarbij een mensenleven niets waard was, en waarbij je beste vrienden, zoals in het geval van Jan Boonstra, tevens ten dienste stonden van je grootste vijand.
Bron: bol
Omslagontwerp:
Snegina Uzunova
Binnenwerk:
Paul Timmerman
Jaar van verschijnen:
2021
ISBN:
9789464247701
Bindwijze:
Paperback
Aantal pagina's:
280
Boekcategorie:
Geschiedenis
Wat vind je van het boek?
Bij het zien van de mooie cover van Dagboek Indonesië van Wil Boonstra wil je weten wie de jongeman op de cover is. Je wilt weten wat zijn verhaal is. Je krijgt door zijn blik een vermoeden dat hij iemand is of was die wel van een geintje houdt of hield.
De titel maakt je nieuwsgierig naar het boek.
De subtitel met de naam geeft duidelijk weer van wie het dagboek is en wie de jongeman op de cover is.
De subtitel met de jaartallen geeft duidelijk weer in welke tijd het boek zich afspeelt. Eenieder die redelijk bekend is met de geschiedenis weet waar het boek vermoedelijk over zal gaan.
De vele foto’s in het boek maken het boek compleet. Je krijgt daardoor een nog beter beeld van de mensen en wat er allemaal gebeurd is in die tijd.
In Dagboek Indonesië van Wil Boonstra heeft Jan een dagboek bijgehouden van zijn tijd in Indonesië, maar ook al kort ervoor, voordat hij en zijn maten in Indonesië aankwamen. De reis met een schip naar Indonesië was een reis die zo zijn mooie momenten had, maar bovenal zwaar was.
Eenmaal in Indonesië, blijkt het ook geen makkelijke tijd te zijn. Jan en zijn maten hebben niet alleen te maken met de vaak verstikkende warmte en soms bizarre weersveranderingen, waarbij het ene moment stevig onweert en het volgende moment windstil is, maar ook met lange dagen waarin weinig geslapen, gegeten en gedronken werd. Dagen waarbij ze onder zware omstandigheden moesten zien te overleven, de vijand moesten zien te vinden en te pakken te nemen. Jan kon het ook nog eens niet met iedereen even goed vinden, waardoor hij meegesleept werd in een smerige guerrillaoorlog.
Ondertussen hadden ze ook te maken met spionnen. Spionnen die ook mensen konden zijn waarvan je het niet verwachtte.
De momenten dat Jan en zijn maten vrij waren, probeerden ze zoveel mogelijk contact te krijgen met de lokale bevolking, sommigen zouden vrienden voor het leven worden, maar het zou wel een dure vriendschap blijken te zijn.
De Nederlandse regering van toen had eigen belangen in Indonesië en het maakte voor hen niet hoe hun doel gehaald werd, als die maar gehaald werd. Een mensenleven was voor hen niets waard. Zo voelde het voor de jongens van toen en zo voelt het ook voor de lezer die dit boek leest en ontdekt hoe het werkelijk is gegaan en hoe er werkelijk met mensen werd omgegaan. Dat werd helemaal duidelijk toen de jongens van toen een belofte moesten doen. Een belofte die doet beseffen waarom je niet jaren eerder al over de verschrikkingen van de jongens van toen en de rol van de regering van toen hoorde, maar dat ze ondertussen al wel een slechte naam hadden opgebouwd dankzij diezelfde regering, met alle gevolgen van dien. Als lezer word je alsnog boos op de regering van toen.
Het dagboek is aangevuld met krantenberichten van toen en hier en daar heeft de auteur uitleg gegeven van hoe iets zat en hoe het was in die tijd.
Dagboek Indonesië van Wil Boonstra is een indrukwekkend, maar ook aangrijpend verhaal over een soldaat die gedwongen naar Indonesië werd gestuurd, omdat de Nederlandse regering van toen koste wat het kost Indonesië wilde behouden en daar hadden ze veel voor over. Later wilden ze de jongens zo goedkoop mogelijk weg hebben uit Indonesië door een voorstel van ze. Leuk voorstel, maar het was alsof ze niet bedacht hadden dat veel jongens een verloofde of een vrouw met kind(eren) in Nederland hadden achtergelaten die ze na al die jaren ook weer wilden zien.
Jan beschrijft in zijn dagboek van dag tot dag hoe het was, wat ze die dag hadden gedaan en ook zijn gevoelens heeft hij goed weten te beschrijven in het dagboek. Tijdens het lezen kun je zijn gevoelens haast voelen en je hebt dan ook geregeld met hem te doen, zoals als hij weer ziek is of als hij zijn verloofde en familie miste. Ook zijn frustraties van als hij iets beseft, heeft hij goed onder woorden weten te brengen.
Op een gegeven moment heeft zijn zoon diverse dagboekberichten ingekort, omdat ze te veel van hetzelfde waren, zoals dat hij had gevoetbald. Er waren namelijk dagen dat ze niet zoveel om handen hadden. Als lezer ben je blij dat hij dat heeft gedaan, want het was inderdaad veel van hetzelfde.
Jan laat met zijn verhaal zien dat zijn tijd in Indonesië weliswaar mooie momenten kende, zoals naar een film en bij vrienden op bezoek, maar dat het bovenal zwaar was. Vooral de dagen waarin nauwelijks geslapen, gegeten en gedronken werd, maar ook de acties die ze moesten uitvoeren. De risico’s die ze liepen. Bij sommige dingen die hij deed probeerde hij bepaalde gebeurtenissen met een reden te ontlopen, hij wist dat voor zichzelf dan te rechtvaardigen. Bij het lezen van die reden kun je alleen maar begrip tonen. Hij laat namelijk daarmee zien dat hij alleen maar iets deed, omdat dat van hem werd verwacht.
Hoewel hij veel van de positieve kant probeerde te bekijken, zelfs bij gevangenen kon hij dat, kon hij ook keihard zijn, zoals als iemand niet wilde luisteren als hem of haar wat overkwam en ook voor de vijand was hij keihard.
Op een gegeven moment krijg je het gevoel dat hij wat fanatieker wordt, dat hij daarmee hoopte dat het gebeuren dan snel afgelopen was en naar zijn verloofde in Nederland kon. Hij had overigens mazzel met zijn verloofde, want veel van de jongens hadden geen geluk met hun verloofdes. Je vraagt je als vrouw af wat jezelf gedaan zou hebben als je in de schoenen had gestaan van de verloofdes. Je voelt bij de stukjes over Jan zijn verloofde de liefde voor haar, maar bovenal de heimwee naar haar.
Soms moet je lachen om bepaalde stukjes, zoals wat ze ten tijde van een wacht voor een man hadden aangezien en wat het later werkelijk bleek te zijn.
Dagboek Indonesië van Wil Boonstra is geen boek om onder het eten of voor het slapengaan te lezen. Er zitten een aantal bloederige stukjes, zacht uitgedrukt, in, zoals wat er met een Chinees na een auto-ongeluk is gebeurd en hoe hij er toen uitzag.
Je moet het boek in het tijdsbeeld plaatsen. Dat wat je vandaag de dag absoluut niet meer kunt zeggen, was in de tijd dat Jan in Indonesië was, heel normaal.
Vandaag de dag klagen we over de media die veel dingen rooskleuriger maakt dan de werkelijkheid is, maar ook in de jaren veertig konden ze dat goed. Bij het lezen van wat er allemaal op een schip naar Indonesië te doen is en hoe onze jongens zouden slapen, krijg je het idee dat ze een heerlijke vakantietrip hebben voordat ze in Indonesië aankomen, maar de werkelijkheid bleek totaal anders te zijn. Jan heeft dat heel goed, zoals alles wat hij heeft geschreven, zijn gevoelens en wat hij allemaal heeft meegemaakt,weten te beschrijven.
Het is goed van de auteur dat hij hier en daar een aanvullend stukje heeft geschreven, zodat je het een en ander beter begrijpt, zoals hoe het zat met het Japanse leger in Indonesië en waarom onze jongens geen keuze hadden om niet te gaan. Ook als je het al weet, is het fijn dat je geheugen weer wordt opgefrist. Hoe afschuwelijk het verhaal ook is.
Het is mooi dat de auteur aan het einde heeft geschreven hoe het Jan na Indonesië is vergaan. Dat maakt het boek compleet en zit je niet met het gevoel dat je nog iets mist.
Kortom, Dagboek Indonesië van Wil Boonstra is een indrukwekkend verhaal van een jongeman die gedwongen werd om naar Indonesië te gaan, niet wist waarom en wat hogerhand allemaal bekokstoofde, maar deed wat van hem gevraagd werd, ook al stond hij niet achter alles van wat hij deed. Je krijgt daarmee een interessant kijkje achter de schermen van een soldaat in Indonesië.
Voldeed het boek aan je verwachtingen?
Ja, het boek voldeed aan mijn verwachtingen.
Wat vind je van de cover?
Het is een mooie cover die bij het boek past.
Wat vind je van de titel van het boek?
De titel is erg goed gekozen, want dat is het boek, een dagboek over Indonesië.
Wat vind je van de subtitels van het boek?
De subtitels zijn erg goed gekozen. Je weet meteen in welke tijd het boek speelt en wie het dagboek heeft geschreven.
Wat vind je van de schrijfstijl?
Het dagboek is op een beeldende manier geschreven. Daardoor heb je het gevoel dat je de belevenissen van Jan zelf meemaakt vanaf de zijlijn.
Weet dit boek je aandacht vast te houden?
Ja, het boek weet je aandacht vast te houden.
Wat vond je van de locaties in het boek?
De locaties klinken over het algemeen mooi. Je wilt erheen om het met eigen ogen te aanschouwen.
Zou je in de tijd dat het boek zich afspeelt kunnen leven?
Ja, dat zou ik wel kunnen, maar ik zou het waarschijnlijk zwaar hebben gehad.
Heeft de auteur je kunnen raken?
Ja, de auteur heeft me weten te raken met dit boek. Het hele boek heeft me geraakt.
Quote die me raakte:
Toch jammer dat in zo’n mooi en rijk land zoveel haat, nijd en ellende is.
Zou je het boek aanraden?
Ik kan iedereen het boek aanraden.
Voor welke doelgroep zou dit boek geschikt kunnen zijn?
Voor eenieder die van waargebeurde verhalen over het verleden houdt.
Hoeveel boekjes geef je het boek?
📘📔📗📕
Ga je het boek nog een keer lezen?
Misschien.
Ga je het boek houden of geef je het weg?
Het boek mag terug in de boekenkast.
Ga je vaker een boek van deze auteur lezen?
Ja, dat ga ik zeker.
Website van de uitgever:
Reactie plaatsen
Reacties